Hy vọng trong điều trị ung thư

TTO – Gần 300 câu hỏi đã gửi đến chương trình tư vấn trực tuyến “Hy vọng trong điều trị ung thư” do Tuổi Trẻ Online tổ chức sáng nay 21-12-2011.

Hy vọng trong điều trị ung thư

Những dấu hiệu sức khỏe cần được tầm soát sớm để tránh ung thư, chế độ dinh dưỡng hồi phục sức khỏe, điều trị bệnh ở các giai đoạn…là những vấn đề đã được các BS giải đáp.

Mang lại hi vọng cho bệnh nhân ung thư – Ảnh: Minh Đức

Khách mời của chương trình:

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH – phó giám đốc trung tâm ung bướu BV Chợ Rẫy TP.HCM

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ – trưởng khoa nội 4 BV Ung bướu TP.HCM

-ThS.BS HUỲNH THANH HÒA – khoa ung bướu BV Hoàn Mỹ TP.HCM

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH – trưởng khoa nội tổng hợp BV Bình Dân  

NỘI DUNG BUỔI TƯ VẤN: 

* Xin BS cho tôi biết ung thư đại tràng T2 là giai đoạn mấy và phương pháp điều trị như thế nào? Xin chân thành cảm ơn!(Hòa Phan, 55 tuổi, hoaphan11@….)

PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINHtrưởng khoa nội tổng hợp BV Bình Dân: Đánh giá giai đoạn của ung thư dựa vào 3 yếu tố: T, N, M. Yếu tố T nêu lên tình trạng có bướu, yếu tố N nêu tình trạng di căn hạch và yếu tố M chỉ tình trạng di căn xa của bệnh.

Vì vậy nếu chỉ cho biết một yếu tố T2 là không đủ dữ liệu để đánh giá giai đoạn; T2 chỉ cho biết bướu xâm nhập đến lớp cơ nông của đại tràng. Phương pháp điều trị chủ yếu là phẫu thuật, còn điều trị hỗ trợ như thế nào cần phải biết thêm các yếu tố khác.

* Mẹ tôi bị ung thư phổi mấy ngày nay đau tức mọi vị trí vùng phổi, và cả vùng bụng, vậy làm thế nào có thể chăm sóc bà tốt nhất? (Nguyễn Thị Kim Cúc, 38 tuổi, Nguyenkimcuc@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ – trưởng khoa nội 4 BV Ung bướu TP.HCM: Chào bạn. Bác bị ung thư phổi đã được xác định chưa? Đã khám và điều trị như thế nào? Nếu chưa thì bạn nên nhanh chóng đưa bác đến các cơ sở điều trị ung thư để được chăm sóc tối ưu cho bác, nhất là vấn đề chăm sóc giảm nhẹ các triệu chứng, đặc biệt là các triệu chứng đau. Các bác sĩ sẽ tư vấn cho gia đình biết cách chăm sóc tốt nhất cho bác.

Việc chăm sóc giảm nhẹ ngày nay được quan niệm là “chăm sóc đa thành phần” gồm có: bác sĩ, điều dưỡng, gia đình và cả xã hội để đem lại chất lượng sống cao nhất cho bệnh nhân ung thư.

* Ba tôi 75 tuổi, bị u di căn não, hạch trung thất, xương. Đã chụp phim PET nhưng không phát hiện khối u nguyên phát. Vậy có còn hy vọng để chữa khỏi cho cha tôi? Có phương pháp y khoa nào mới cho các bệnh nhân như thế này?(nguyen thanh, 52 tuổi, sand6992@…)

 Th.s, BS LÊ TUẤN ANH – Phó giám đốc Trung tâm ung bướu BV Chợ Rẫy.  Ảnh: THANH ĐẠM

ThS.BS LÊ TUẤN ANH – phó giám đốc trung tâm ung bướu BV Chợ Rẫy TP.HCM: Theo thông tin bạn cung cấp thì trước hết cần có bằng chứng giải phẫu bệnh để xác định là bệnh ung thư. Nếu đúng là bệnh ung thư thì giai đoạn này là giai đoạn trễ, nên việc điều trị gặp nhiều khó khăn. Bạn nên đưa bác đến bệnh viện có chuyên khoa ung thư như BV Chợ Rẫy, BV Ung bướu để BS chuyên khoa hội chẩn và đưa ra hướng điều trị thích hợp.

* Thưa bác sĩ, cho cháu hỏi, nếu mình phát hiện ung thư ở giai đoạn đầu và chữa khỏi thì cơ hội sống có cao không và khoảng bao nhiêu năm? Và các giai đoạn sau có như vậy không? Chân thành cám ơn bác sĩ! (Tuấn Thanh, 20 tuổi, v_7757@….)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Dự hậu sống còn của bệnh ung thư phụ thuộc vào loại ung thư, giai đoạn ung thư, độ biệt hóa của tế bào ung thư (biệt hóa kém thì độ ác tính nhiều hơn), tình trạng sức khỏe của bệnh nhân cũng như tuân thủ chế độ điều trị thích hợp. Tuy nhiên, nếu cho là đã chữa khỏi thì cơ hội sống còn là ngang với người bình thường.

* Đề phòng ung thư hoặc cách phát hiện ung thư như thế nào? Ung thư cuống phổi đã vô hóa trị 2 lần rồi. Vậy vô thêm 2 lần nữa thì bịnh có khỏi được không? (do minh cuong, 36 tuổi, cuongdominhbl@)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Để phát hiện ung thư sớm, mọi người nên quan tâm sức khỏe của mình, đặc biệt là sau tuổi 40. Nên kiểm tra sức khỏe định kỳ và áp dụng các phương pháp phòng ngừa chung như tránh hút thuốc lá, môi trường độc hại, thức ăn và chế độ ăn hợp lý (tránh thức ăn nhiều dầu mỡ, các món chiên xào, nhiều thịt ít rau, thức ăn ôi thiu…).

Đối với ung thư phổi có chỉ định hóa trị, việc điều trị sẽ được tiến hành ít nhất là 4-6 chu kỳ và cần kiểm tra kết quả đáp ứng của bệnh tại các bệnh viện chuyên khoa.

Việc đánh giá là khỏi bệnh hay không cần một thời gian theo dõi nhất định vì bệnh ung thư thường tái phát sớm sau điều trị trong vòng 2-3 năm đầu, nên nếu theo dõi sau 5 năm mà không có biến cố xảy ra thì mới được xem là khỏi bệnh.

* Mẹ em nằm viện tại bệnh viện đa khoa tỉnh, khi mổ u đại tràng, bác sĩ bảo đây là u ác tính, như vậy trong khoảng thời gian bao lâu khi làm các kết quả xét nghiệm thì sẽ biết được chính xác.

Nếu em xin mẫu sinh thiết để vào TP.HCM xét nghiệm lại thì nên đến bệnh viện nào? Nếu bị ung thư đại tràng giai đoạn đầu thì điều trị bằng phương pháp nào, thời gian kéo dài sự sống là bao lâu? Em cảm ơn các bác sĩ, và chúc các bác sức khỏe. (Nguyễn Ngọc Kỳ, 24 tuổi, ngockyktxd@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Ung thư đại tràng giai đoạn đầu khả năng trị khỏi rất cao. Điều trị bằng việc phối hợp các phương pháp sau đây: phẫu trị là cắt bỏ đoạn ruột mang bướu ung thư sau đó tùy theo kết quả sau mổ mà các bác sĩ sẽ cân nhắc cho hóa trị hỗ trợ (hóa trị là dùng thuốc chống tế bào ung thư còn sót). Sau mổ các bác sĩ sẽ khảo sát đặc điểm của tế bào ung thư thông thường thì khoảng 1,2 tuần là có kết quả.

Nếu xin mẫu sinh thiết để vào TP.HCM xét nghiệm lại thì nên đến Bộ môn Giải phẫu bệnh trường ĐH Y Dược TP.HCM.

* Chồng tôi hút thuốc lá trên 30 năm, nay có giảm hút, nhưng ngày đêm ho gằn từng cơn, xin hỏi có phải là triệu chứng bệnh ung thư phổi không? Mong được bác sỹ trả lời, xin cảm ơn rất nhiều. (Trương Thị Bích, 45 tuổi, qtbphuong@….)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Hút thuốc là không chỉ có nguy cơ gây ung thư phổi mà còn có thể gây nên các bệnh khác như tắc nghẽn thông khí mãn tính… Do đó, khi có các triệu chứng về hô hấp thì bệnh nhân nên đi khám và làm đầy đủ các xét nghiệm để có chuẩn đoán và hướng điều trị thích hợp.  

* Xin BS cho biết: ung thư đại tràng được chia làm mấy giai đoạn và dựa vào yếu tố nào để xác định chính xác bệnh nhân ở giai đoạn nào, như PET Citi, kết quả giải phẫu bệnh lý… Nếu là giai đoạn 1 có cần hóa trị hay không? Xin cảm ơn! (Huynh Tan Din, 40 tuổi, toppoint.sales@)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư đại tràng được chia làm 4 giai đoạn. Chẩn đoán giai đoạn dựa vào khám lâm sàng, các xét nghiệm hình ảnh và giải phẫu bệnh sau mổ. Nếu bệnh nhân ở giai đoạn 1 và phẫu thuật cắt bướu thành công thì không cần thiết phải hóa trị trong đa số trường hợp.  

* Căn bệnh của mẹ tôi đã di căn rồi, nếu vô hóa trị thì thời gian sống được bao lâu? Tôi có nên đưa mẹ tôi về quê chữa bằng thuốc nam, không vô hóa trị được không? (Nguyễn Thị Hồng, 30 tuổi, nguyenthihong261282@…)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Bạn nên cho biết thêm thông tin về vị trí mắc ung thư, vì kết quả hóa trị thay đổi tùy theo từng loại ung thư. Hóa trị là liệu pháp điều trị đặc biệt có khả năng gây nhiều độc tính nên nếu được chỉ định và theo dõi bởi bác sĩ chuyên khoa thì có khả năng kiểm soát một phần căn bệnh ở giai đoạn trễ, nâng cao chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.

Thuốc nam cho đến hiện tại chưa có bằng chứng kiểm soát bệnh lý ung thư, bạn nên cân nhắc và đừng nên bỏ qua cơ hội điều trị cho người thân.

* Chế độ ăn cho bệnh nhân ung thư vú đã phẫu thuật và chuyền hoá chất như thế nào là hợp lý nhất? (Nguyễn Thị Lan, 52 tuổi, lanurbiz@…)

 PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH – Trưởng khoa Nội tổng hợp BV Bình Dân. Ảnh: THANH ĐẠM

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Chế độ ăn cho bệnh nhân ung thư vú nói riêng và ung thư nói chung là không nên để bệnh nhân suy dinh dưỡng cũng như không nên ăn quá thừa.

Ngoài ra, các bệnh nhân ung thư nên lưu ý các thành phần dinh dưỡng (đường, đạm, mỡ) phải cân đối, nhất là không nên ăn quá nhiều đường vì các tế bào ung thư thường dùng đường làm nguồn dinh dưỡng. Bên cạnh đó, bệnh nhân không nên dùng một số thịt đỏ (thịt bò, thịt heo…), còn nếu bệnh nhân đang truyền hóa chất thì nên hạn chế dùng các thức ăn có thể bắt gốc tự do (như nho) vì có thể làm cho các tế bào bướu dễ phục hồi sau hóa trị.

* Mẹ tôi 56 tuổi mắc bệnh ung thư phổi đã di căn vào xương, sáng nay bác sĩ cho nội soi phổi, nếu như nội soi mà không thấy được khối u thì có nên mổ không? (Nguyễn Thị Hồng, 30 tuổi, nguyenthihong261282@)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Nếu thực sự ung thư phổi đã di căn vào xương thì phẫu thuật không có vai trò điều trị triệt để. Trong trường hợp này, việc điều trị chủ yếu dựa vào xạ trị và hóa trị tùy theo tình huống lâm sàng của bệnh nhân.

* Xin hỏi bác sĩ, mẹ tôi bị bướu dạ dày, đã được cắt bướu và 1 phần dạ dày và có kết luận là u ác tính, vậy không biết mẹ tôi có thể chữa trị hết không? (cao bửu quân, 32 tuổi, quancb79@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Ung thư dạ dày đã điều trị phẫu thuật là bước đầu. Cần xác định tình trạng của bướu đã xâm nhập đến đâu; tình trạng hạch vùng có bị di căn chưa và phải xác định có tình trạng di căn xa hay không? Do đó, khi chưa có đầy đủ các yếu tố chẩn đoán trên thì chưa thể kết luận là có thể chữa trị hết hay không.

* Tôi bị ung thư vú và đã điều trị 6 năm nay rồi tôi muốn hỏi chế độ ăn uống có phải kiêng ăn thịt hoặc thực phẩm có độ đạm cao không? (Nguyễn Thu Thủy, 38 tuổi, thuytrucbach@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Ung thư vú đã điều trị 6 năm thì dự hậu tương đối tốt, chế độ dinh dưỡng của bạn nên đầy đủ và cân đối các thành phần của thức ăn (đường, đạm, mỡ) còn khi ăn những chất đạm thì nên hạn chế ăn các loại thịt đỏ (thịt heo, thịt bò…). Không nên ăn quá nhiều cũng không nên để xảy ra tình trạng suy dinh dưỡng.

* Xin hỏi, bệnh ung thư chủ yếu do ảnh hưởng từ môi trường phải không? Nó có yếu tố di truyền không?(trần thị hòa, 33 tuổi, hoanghixuan711930@… )

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Ung thư là hệ quả của một đột biến tế bào nên người ta khi nhận các yếu tố từ môi trường bên ngoài có thể gây ra một số bệnh ung thư (như tia cực tím, chất phóng xạ, hóa chất độc hại… ). Ngoài ra, đối với một số loại ung thư người ta ghi nhận có mối liên hệ chặt chẽ đến di truyền (cha bị ung thư tiền liệt tuyến thì con có nguy cơ ung thư gấp 3 lần, mẹ bị ung thư vú thì con gái cũng dễ mắc bệnh hơn nhiều lần… ).

 * Đối với ung thư vú đã bị di căn xương, Có kỹ thuật mới hoặc thuốc thế hệ mới nào ngăn chặn tế bào ung thư tiến triển hay không? Xét nghiệm CA15-3 tăng liên tục và chỉ số đã vượt mức 1000, chỉ số này có phải là duy nhất phản ánh tình trạng bệnh đang tiến triển nhanh hay không? Di căn xương bệnh nhân bị đau đớn khủng khiếp. Các thuốc giảm đau chỉ có tác dụng 1 thời gian mà thôi. Cách chăm sóc giảm nhẹ đau đớn thế nào?

Căn cứ vào đâu xác định bệnh đang ở giai đoạn cuối. Khi nào mới sử dụng morphin (Lê Ngọc Thủy, 42 tuổi, ngocthuy744@… )

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: chào chị, ung thư vú di căn xương chưa phải là mất hết cơ hội điều trị. Hiện nay có rất nhiều phương pháp điều trị và các thuốc thế hệ mới có khả năng ngăn chặn tế bào ung thư phát triển kéo dài thời gian sống thêm cho người bệnh đồng thời hạn chế đến mức thấp nhất các triệu chứng gây ra do bệnh lý. Chỉ số CA15-3 tăng liên tục phản ánh bệnh đang tiếp tục tiến triển, tuy nhiên chỉ số này không phải là duy nhất.

Di căn xương gây đau có thể kiểm soát tốt được bằng thuốc giảm đau và thuốc chống hủy xương, nếu được điều trị đúng liều lượng phù hợp. Các chuyên gia ung thư nhận định rằng khoảng hơn 50% bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối chưa được điều trị giảm đau đúng mức. Tùy theo mức độ đau mà các bác sĩ sẽ sử dụng morphin cho bệnh nhân (sau khi các thuốc giảm đau khác không hiệu quả). Thân mến!

* Đề phòng ung thư hoặc cách phát hiện ung thư thế nào? Ung thư cuống phổi đã vô hóa trị hai lần. Vậy vô thêm 2 lần nữa thì bệnh có khỏi được không? (do minh cuong, 36 tuổi, cuongdominhbl@… )

– ThS.BS HUỲNH THANH HÒA – chuyên khoa ung bướu BV Hoàn Mỹ: Chào bạn, theo tổ chức Y tế thế giới (WHO), bệnh ung thư có thể ngừa được trong 1/3 các trường hợp. Việc phòng bệnh không chỉ là công việc riêng của một cá nhân mà là công việc chung của cộng đồng. Các phương thức giúp phòng tránh ung thư:

1. Thay đổi lối sống: Tăng cường vận động, tránh béo phì, giảm thức ăn nhiều dầu mỡ, ăn nhiều chất xơ, hạn chế uống rượu bia, ngưng hút thuốc lá, sinh hoạt tình dục lành mạnh.   

2. Nghề nghiệp: Tránh tiếp xúc hóa chất có nguy cơ sinh ung (gây ung thư), dùng các phương tiện bảo hộ lao động.

3. Bức xạ: Hạn chế tiếp xúc tia X, tránh phơi nắng.

4. Y tế: Khám sức khỏe định kỳ, chủng ngừa đầy đủ, tầm soát, phát hiện sớm ung thư, điều trị các tổn thương tiền ung thư.  

Về phát hiện bệnh ung thư (chẩn đoán):

– Các tình huống phát hiện bệnh ung thư: Khi người bệnh đến khám thì có một bất thường nào đó trong cơ thể, qua thăm khám sức khỏe định kỳ, hoặc qua quá trình tầm soát ung thư.

– Thăm khám lâm sàng: Các bác sĩ sẽ khi nhận dấu chứng triệu chứng và tiền sử của người bệnh để đưa ra các chẩn đoán ban đầu và sử dụng các phương tiện chẩn đoán hỗ trợ.

– Các phương tiện chẩn đoán bệnh: Siêu âm, X quang, CT scan, cộng hưởng từ (MRI), nội soi, các xét nghiệm về miễn dịch của chất đánh dấu ung thư… Các phương tiện này cho biết cơ quan nào bị bệnh và mức độ lan tràn của bệnh, nhưng không thể khẳng định chắc chắn là bệnh ung thư mà cần phải làm chẩn đoán giải phẫu bệnh.

– Sinh thiết khối u: Lấy tế bào từ khối u để xét nghiệm giải phẫu bệnh để chẩn đoán xác định bệnh ung thư.

Ung thư cuống phổi đã vô hóa chất 2 lần: Bạn chưa cho biết chẩn đoán bệnh cụ thể cũng như tình huống điều trị hóa chất này trong trường hợp nào. Có 2 tình huống dùng hóa trị trong ung thư phổi:

– Hóa trị sau phẫu thuật: Bệnh nhân đã được phẫu thuật triệt căn cắt khối u ở phổi và sau đó hóa trị nhằm giải tỷ lệ tái phát và di căn sau này. Trong trường hợp này, một số bệnh nhân có thể khỏi bệnh sau quá trình điều trị (phẫu thuật hóa trị).

– Hóa trị giảm nhẹ hay hóa trị cứu vớt: Tình huống này là hóa trị trên trường hợp ung thư phổi không phẫu được hoặc là có di căn nơi khác. Những người bệnh này là không thể chữa khỏi bệnh. Tuy nhiên hóa trị giúp kéo dài thời gian sống và tăng chất lượng cuộc sống.

Trường hợp bạn nêu chỉ mới vào hóa chất hai lần là chưa đủ, người bệnh nên được vào hóa chất thêm theo kế hoạch điều trị của bác sĩ đưa ra để có kết quả tốt nhất.

* Em gái tôi bi u tụy gây ổ áp xe ở lách, BV đã mổ hở cắt bỏ lách và cắt 1/3 đuôi tụy; đã điều trị hóa chất tại BV Chợ Rẫy 6 lần, BV kiểm tra tốt cho về nhà, nay tạm ổn ăn uống đi lại bình thường. Xin cho biết cách kiểm soát bệnh – chế độ ăn uống phù hợp? (Đặng Huệ, 58 tuổi, danghue1953@… )

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Bệnh lý ở tụy thường ảnh hưởng đến việc tiêu hóa thức ăn nên bệnh nhân cần tránh thức ăn có nhiều dầu mỡ và nên chia nhiều bữa. Bệnh nhân nên được theo dõi định kỳ tại bệnh viện để đánh giá hiệu quả điều trị và phát hiện kịp thời các biến cố có thể xảy ra.

* Tôi đã kiểm tra vết tế bào âm đạo và cho kết quả không bị gì, BS hẹn một năm sau làm lại. Vậy tôi cần tiêm ngừa ung thư cổ tử cung không? (Dương Hồng Thúy, 38 tuổi, PCT_MYTU@… )

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Tiêm ngừa ung thư cổ tử cung sự thật là tiêm ngừa HPV (Human Papilloma Virus) vì người ta nhận thấy HPV có thể gây nên ung thư cổ tử cung cũng như viêm gan siêu vi B có thể gây ung thư gan. Vì vậy, nếu quá lo ngại thì bạn có thể đi tiêm ngừa nhưng không quan trọng và không quá cần thiết, nhất là đối với những gia đình sống chế độ một vợ một chồng.

* Đối với bệnh nhân ung thư thì trong ăn uống có cần kiêng thức ăn nào? Nên dùng thức ăn nào là phù hợp? Khi bệnh nhân không ăn được do thuốc làm đau họng, buồn nôn thì phải làm cách nào? (Nguyễn Đình Minh Trung, 26 tuổi, designer.trung@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Bệnh nhân bị ung thư nên có chế độ ăn uống đa dạng, hạn chế kiêng khem.

Các loại thức ăn nên ăn: các loại thịt, sữa, trứng, rau củ quả…

Các loại thức ăn nên hạn chế: Thức ăn nhiều dầu mỡ, đồ chiên xào; thức ăn quá mặn hoặc quá ngọt; các thức uống có gas, rượu, bia.

Khi bệnh nhân bị đau họng hoặc buồn nôn thì trước tiên người bệnh nên dùng các thuốc chữa đau họng, buồn nôn theo chỉ định của bác sĩ.

Chế độ ăn uống trong các trường hợp này là dùng các thức ăn mềm, dễ tiêu hóa, chia nhiều bữa ăn nhỏ trong ngày; không dùng các thức ăn cay, quá nóng.

* Em trai tôi 18 tuổi dang điều trị ung thư vòm hầu tại BV Chợ Rẫy. Theo phác đồ điều trị thì sẽ kết hợp hóa-xạ trị. Nhưng do sức khỏe yếu nên các BS quyết định chỉ xạ trị không hóa trị. Hiện nay, đã xạ được 24 tia (trong tổng số 35 tia), BS đang hẹn để làm khuôn và chụp CT lại. Xin các bác sĩ cho biết em tôi có thể chữa khỏi không? Thời gian điều trị kéo dài khoảng bao lâu?

Hiện nay việc ăn uống rất khó khăn, mất vị giác, có cách nào khắc phục? Chế độ dinh dưỡng như thế nào? Xin cảm ơn. (Nguyễn Việt Linh, 26 tuổi, vietlinhwp@… )

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư vòm hầu vẫn có cơ may chữa khỏi. Phác đồ xạ trị thường kéo dài khoảng 7 tuần, và có một số tác dụng phụ trên da và niêm mạc nên bệnh nhân ăn uống khó khăn.

Tình trạng viêm niêm mạc này sẽ phục hồi sau khi chấm dứt điều trị. Chế độ dinh dưỡng hiện tại nên ăn thức ăn lỏng, dễ tiêu và nên báo bác sĩ điều trị để được hướng dẫn thêm.

* Dạo gần đây tôi có cảm giác người bị ung thư nhiều hơn thời gian trước. Xin hỏi các bác sĩ có phải một phần nguyên nhân là do thức ăn không? Nếu phải thì các bác sĩ có lưu ý khuyến cáo gì cho bạn đọc phòng tránh không?(Mai, 35 tuổi, Mainguyendung)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào chị Mai, đúng như chị nhận xét bệnh lý ung thư nói chung có phần gia tăng nhiều hơn so với các thập niên trước và người ta dự đoán một số bệnh ung thư sẽ còn gia tăng trong những năm tới. Có nhiều nguyên nhân trong đó cũng có một phần là do chế độ ăn uống. Các yếu tố khác cũng làm tăng nguy cơ ung thư, có thể kể đến là môi trường, lối sống… 

Để phòng tránh nguy cơ ung thư cần một chế độ ăn nhiều rau quả tươi, hạn chế chất béo, thịt đỏ, năng vận động, tập thể dục, tránh hút thuốc, hạn chế rượu bia, đi khám định kỳ để tầm soát tùy theo lứa tuổi.

Tóm lại nên có một lối sống lành mạnh và quan tâm đến sức khỏe thường xuyên sẽ giúp phòng tránh ung thư hoặc phát hiện sớm bệnh ung thư thì cơ hội chữa khỏi sẽ cao.

* Ung thư tuyến tiền liệt có chữa khỏi không? Triệu chứng của bệnh này như thế nào? Phải thực hiện các xét nghiệm nào? (do van hung, 39 tuổi, hungdv.@… )

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Ung thư tuyến tiền liệt là một trong những loại ung thư chiếm tỉ lệ cao ở đàn ông và diễn tiến thất thường, nhưng thường diễn tiến chậm. Để xác định có thể chữa khỏi được ung thư tuyến tiền liệt hay không thì cần phải xác định được giai đoạn bệnh cũng như độ ác tính. Bệnh có thể diễn tiến âm thầm, hoàn toàn không có triệu chứng. Đôi khi, có thể có triệu chứng rối loạn đi tiểu, thậm chí có bệnh nhân bị gãy xương mới biết là do ung thư tuyến tiền liệt di căn xa.

Để truy tầm ung thư tuyến tiền liệt thì nên khám sức khỏe định kỳ mỗi năm ít nhất một lần với thăm khám trực tràng và có thể làm xét nghiệm PSA (Prostate Specific Antigen) ở độ tuổi từ 50 trở lên. Nếu trong gia đình đã có người bị ung thư tuyến tiền liệt thì nên truy tầm ở độ tuổi từ 40 trở lên.

* Xin hỏi, triệu chứng đặc trưng của bệnh ung thư vòm họng là như thế nào? Phân biệt nó với bệnh viêm xoang ra sao vì hầu như triệu chứng của 2 bệnh này rất giống nhau? (Lê Phan, 21 tuổi, lephan16391@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư vòm họng là bệnh lý thường chẩn đoán muộn vì triệu chứng lâm sàng không đặc trưng và có thể tương tự nhiều bệnh lý khác. Vì vậy nếu bệnh nhân có các triệu chứng vùng tai mũi họng kéo dài như: nhức đầu, ù tai, chảy máu mũi mà không đáp ứng với điều trị thông thường, nên nghĩ đến và tầm soát ung thư vòm họng tại các bệnh viện chuyên khoa ung bướu.

* Tôi 33 tuổi, gần như không rượu bia, chưa bao giờ hút thuốc. Là lập trình viên nên rất hay làm việc tại chỗ trên máy tính. Đột ngột, một ngày trước phát hiện đi đại tiện ra ít máu (vài giọt lẫn vào phân) dù không hề bị bón. Ngoài ra không có triệu chứng khác.

Qua tìm hiểu thì đó cũng là dấu hiệu ung thư đại trực tràng. Xin hỏi, với triệu chứng như vậy có khẳng định là 100% ung thư không? Làm sao để biết chắc và khám ở đâu tại TP.HCM? Nếu là ung thư thì cách điều trị ra sao? Mức độ chữa khỏi hoàn toàn hiện có cao hay không? Xin cảm ơn. (Hoàng Kiệt, 33 tuổi, nmt12@… )

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Với nghề nghiệp lập trình viên làm việc hay ngồi lâu cũng dễ bị mắc bệnh trĩ. Ung thư đại tràng có thể gây đại tiện ra máu nhưng không nhất thiết các trường hợp đi cầu ra máu là do ung thư đại tràng. Vì vậy, bạn nên đi khám và soi đại trực tràng để chuẩn đoán khi có chỉ định.

Để khám một trường hợp đi đại tiện ra máu, bạn có thể khám tại các bệnh viện có chuyên khoa ung bướu hay khoa tiêu hóa. Nếu là ung thư thì cách điều trị và mức độ chữa khỏi phụ thuộc vào giai đoạn của bệnh cũng như độ ác tính của tế bào bướu và liệu pháp điều trị thích hợp hay không.

* Tôi đang tìm hiểu chương trình lưu trữ máu cuống rốn và màng cuốn rốn cho con tôi trong tương lai. Xin bác sĩ cho biết tính khả thi của phương pháp chữa bệnh (đặc biệt là bệnh ung thư) bằng tế bào gốc, nhất là tại VN trong những năm qua, phương pháp này đã thành công ở mức độ nào (với các loại bệnh nào và bao nhiêu truờng hợp chữa thành công)? 

* Xin BS cho biết cách phòng ngừa và phát hiện sớm các bệnh ung thư: vú, cổ tử cung, tử cung, dạ dày, đại tràng, phổi. Xét nghiệm máu DR-70 có phát hiện sớm bệnh ung thư không? Chân thành cảm ơn các bác sĩ. (hoan ngoc, 41 tuổi, hoantn1971@)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Hội Ung thư Hoa Kỳ có tổng kết 7 dấu hiệu phát hiện sớm ung thư, như: một khối u chảy máu hoặc tiết dịch bất thường, ho ra máu hoặc khàn tiếng kéo dài, thay đổi thói quen của ruột và bàng quang, thay đổi tính chất của nốt ruồi…

Xét nghiệm máu DR-70 không đặc trưng cho một bệnh lý ung thư cụ thể, tùy theo tình huống lâm sàng mà bệnh nhân nên có những tầm soát khác nhau để chẩn đoán sớm bệnh ung thư.

Việc lưu trữ này có mang lại nhiều triển vọng tốt cho con cái chúng tôi và người cùng huyết thống của bé không? Xin chân thành cám ơn bác sĩ! (NTN, 32 tuổi, hr.nganguyen@…)

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào bạn. Theo tôi đây là một câu hỏi lớn. Phương pháp chữa bệnh (đặc biệt là bệnh ung thư) bằng tế bào gốc là một trong những phương pháp mang nhiều hứa hẹn trong tương lai. Hiện tại các phương pháp này vẫn đang được nghiên cứu. Tôi sẽ trao đổi thêm với bạn qua email của bạn. Thân mến.

* Tôi bị ung thư vú giai đoạn 2, đã qua hóa trị và xạ trị kết thúc điều trị vào tháng 11 vừa qua. Tôi được bác sĩ cho uống tamoxiphen và hẹn tái khám 3 tháng/lần. Xin hỏi sau điều trị chế độ ăn như thế nào để đảm bảo sức khỏe tốt và bệnh lâu tái phát? Có thể dùng thêm nấm linh chi và đông trùng hạ thảo được không? Nếu dùng được thì dùng trong bao lâu và liều lượng như thế nào? Xin cảm ơn. (Hoang Thu Ha, 49 tuổi, mylan2001@… )

– ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, về chế độ ăn uống bạn nên tham khảo câu trả lời trên.

Nấm linh chi và đông trùng hạ thảo là các thực phẩm chức năng được cho là có thể hỗ trợ cho các bệnh nhân mắc bệnh ung thư. Chúng tôi chưa thấy nghiên cứu nào cho thấy dùng các thực phẩm trên có thể làm giảm tỷ lệ tái phát ung thư sau này cũng như là có thể làm tăng thời gian sống của người bệnh ung thư. Chúng tôi không khuyến cáo người bệnh dùng các thực phẩm chức năng trong quá trình điều trị hóa trị, xạ trị.

Sau khi hoàn thành việc điều trị hóa trị, xạ trị, người bệnh có thể dùng thực phẩm chức năng này vì ít có khả năng gây tác dụng phụ. Về liều lượng và dùng bao lâu thì hiện tại chưa có nghiên cứu nào cho biết cụ thể cả (trừ những thông tin một chiều của nhà sản xuất).

* Hai năm trước tôi bị ung thư vú giai đoạn 1 (đã phẫu thuật bảo tồn, hóa trị và xạ trị), hiện đang uống thuốc tamoxifen trong 5 năm. Xin hỏi liệu tôi có thể chích ngừa ung thư cổ tử cung trong lúc đang uống thuốc điều trị ung thư vú? Nó có ảnh hưởng đến quá trình điều trị bệnh? Xin cám ơn. (nguyễn ngọc thúy, 25 tuổi, ngocthuy862001@… )

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Chích ngừa ung thư cổ tử cung là tiêm phòng ngừa HPV (Human Papilloma Virus). Việc tiêm phòng này không ảnh hưởng đến điều trị ung thư vú khi dùng Tamoxifen.  

* Tôi bị K bóng Vater, đã phẫu thuật, hóa trị xong tháng 7-2011. Kiểm tra bằng Pet-CT, Siêu âm, xét nghiệm tế bào kết quả tốt, không di căn. Tôi muốn biết cần dùng thuốc gì thêm không? Phòng ngừa và kiểm tra ra sao?(Hà Văn Tháp, havanthap@….)

 BS TRẦN NGUYÊN HÀ – Trưởng khoa Nội 4 BV Ung bướu TP.HCM.  Ảnh: THANH ĐẠM

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào anh. Anh đã hoàn tất điều trị cho bệnh của anh đúng phương pháp. Kiểm tra lại thì thấy tốt, việc còn lại là anh đi tái khám định kỳ theo hẹn, không cần dùng thuốc gì thêm. Nên có một chế độ ăn cân bằng đủ chất, nhiều rau quả, và nhớ tập thể dục nhẹ nhàng anh nhé.

* Cháu bị mụn (chẩn đoán bác sĩ là sẩn cục). Bệnh của cháu kéo dài 9 năm rồi. Nếu vậy có thể bị ung thư không (vì những mụn đó cứ chảy máu)? Không những thế cháu còn bị viêm hạch ngay chỗ bị mụn nữa, cháu có nguy cơ bị ung thư hạch không? (hồ quý, 21 tuổi, hovanquat@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Mụn không phải là một tổn thương tiền ung thư. Vì vậy, em nên đi khám bác sĩ da liễu để trị mụn và đừng quá sợ hãi bị ung thư do mụn.

* Thưa bác sỹ làm thế nào để nhận biết bệnh ung thư vú? Phương pháp nào để ngăn ngừa?(Lê Thị Mỹ Hạnh, 25 tuổi, myhanha5@)

 Th.s, BS HUỲNH THANH HÒA – chuyên khoa Ung bướu BV Hoàn Mỹ. Ảnh: THANH ĐẠM

 – ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, có nhiều cách để phát hiện sớm ung thư vú trong đó có việc tự khám vú, và khám tầm soát ung thư vú.

Tự khám vú: Phụ nữ ở lứa tuổi sinh đẻ nên tự khám vú hàng tháng, thời điểm tốt nhất là một tuần sau khi sạch kinh vì lúc này mô vú mềm mại nhất. Người phụ nữ khi mãn kinh cũng nên có lịch tự khám vú của riêng mình, ít nhất một lần mỗi tháng. Khi phát hiện các bất thường của vú: một nốt cứng ở trong tuyến vú, bất thường về da, tiết dịch ở đầu vú… thì người bệnh nên đến ngay tại các cơ sở y tế để được chẩn đoán đúng bệnh.

Tầm soát ung thư vú: Phụ nữ từ 40 tuổi trở đi nên tầm soát ung thư vú bằng các phương tiện như chụp nhũ ảnh hoặc chụp cộng hưởng từ tuyến vú  mỗi một hoặc hai năm một lần. Đối với những đối tượng có nguy cơ mắc ung thư vú cao (gia đình có mẹ hoặc chị em mắc bệnh ung thư vú, đặc biệt là tuổi mắc bệnh dưới 40; mang gen có khả năng gây ung thư vú…) thì việc tầm soát có thể bắt đầu sớm hơn.

Để ngăn ngừa ung thư vú: Hiện tại, chưa có các phương tiện hữu hiệu nào để ngăn ngừa ung thư vú bên cạnh việc tầm soát và phát hiện sớm. Một số biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư vú:

– Sinh con đầu trước năm 30 tuổi.

– Hạn chế dùng các nội tiết tố thay thế sau mãn kinh.

– Tránh phơi nhiễm tia phóng xạ vào vùng tuyến vú.

– Hạn chế dùng các thuốc trong lúc mang thai 3 tháng đầu để ngừa mắc ung thư cho con cái sau này.

* Các bác bên gia đình nội tôi đều mất do bệnh ung thư phổi. Xin cho tôi hỏi bệnh này có di truyền không? Phương pháp phòng ngừa và điều trị. Xin cảm ơn! (Ngo Hoang, 32 tuổi tuổi, hoanggc..@)

* 1/Trong gia đình tôi đã có 4 người mất vì ung thư, chúng tôi rất lo lắng gen di truyền ung thư sẽ đến với những người thân còn lại, vậy xin BS cho biết phương pháp nào? Địa chỉ, chi phí để tầm soát ung thư hữu hiệu nhất. 2/ Có bao nhiêu phương pháp tầm soát ung thư? Tôi muốn khám tầm soát ung thư toàn diện thì phải nói thế nào với BS? Hiện nay phòng khám nào có điều kiện trang thiết bị – chuyên môn – khám và điều trị ung thư tốt nhất? (nguyen huu kien, 60 tuổi, kien.nguyenhuu@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Yếu tố nguy cơ lớn nhất đối với ung thư phổi là do hút thuốc lá, di truyền ít được đề cập đến.

Cách phòng ngừa: không hoặc ngưng hút thuốc lá, kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt đối với đối tượng có nguy cơ cao. Việc điều trị ung thư phổi cần hội chẩn và chỉ định bởi BS chuyên khoa, vì đây là căn bệnh gây tử vong cao nhất trong các loại ung thư.

Một số ung thư có liên quan đến yếu tố di truyền như ung thư vú, ung thư đại trực tràng… nên nếu người thân của bạn mắc những loại ung thư này thì những người thân còn lại nên tầm soát. Chi phí tầm soát tùy theo tình huống lâm sàng và chắc chắn là không đáng kể so với chi phí điều trị ung thư.

BV Chợ Rẫy là nơi có đầy đủ các chuyên khoa lâm sàng và các phương tiện tầm soát, từ xét nghiệm máu, chẩn đoán hình ảnh đến chẩn đoán phân tử như PET CT… Bạn có thể đến đây để được hướng dẫn thêm.

* Tôi bị viêm đại tràng, đi ra máu. Nội soi cho thấy bị viêm đại tràng xuất huyết. Sau khi được điều trị đã cầm máu và thấy nhẹ bụng. Tôi xin đặt 2 câu hỏi sau: 1) Tôi phải tập thói quen sinh hoạt (ăn uống, suy nghĩ, nghỉ ngơi) thế nào để ngừa bệnh? 2) Làm sao tôi có thể phát hiện ung thư giai đoạn đầu khi mà nội soi có thể chưa nhìn thấy? Quách Khoa Duy, 37 tuổi, khoaduy74@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Để giảm thiểu nguy cơ ung thư đại tràng thì chế độ dinh dưỡng có nhiều chất xơ (rau cải).

Tuy nhiên, nếu những người bị viêm đại tràng kích thích thì nên ăn rau nấu chín hơn là ăn rau sống. Ngoài ra, nên có chế độ làm việc và nghỉ ngơi thích hợp để tránh stress. Để phát hiện sớm ung thư thì nên soi đại tràng khi nghi ngờ.

Tuy nhiên, đối với giai đoạn tiền lâm sàng có thể nội soi chưa phát hiện thì có thể làm các xét nghiệm truy tầm ung thư qua các chất chỉ điểm. Nhưng cần lưu ý là cho đến hiện nay đối với ung thư đại tràng thì các chất chỉ điểm chưa có độ nhạy và độ chuyên biệt cao.

* Nếu mắc bệnh ung thư tuyến giáp, dạng nhú, bệnh này có được phép lập gia đình không (vì không biết có thọ không, và sinh con ra có bị ảnh hưởng gì). Tác hại khi mình dùng Iod 131 sẽ ảnh hưởng tới người xung quanh ra sao?(Nguyễn trung kiên, 24 tuổi, trungkien@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư tuyến giáp là loại bệnh lý ung thư có tiên lượng tốt nhất vì có nhiều cơ may chữa khỏi hoàn toàn. Ung thư tuyến giáp dạng nhú là loại thường gặp và ít nguy cơ di căn, và chưa có bằng chứng gây di truyền cho thế hệ sau nên bạn yên tâm lập gia đình và sinh con.

Iod 131 là loại thuốc phóng xạ dùng để điều trị hỗ trợ ung thư tuyến giáp và thuốc được thải qua nước tiểu. Bệnh nhân chỉ được xuất viện khi an toàn về mặt phóng xạ và không ảnh hưởng đến người xung quanh.

* Môi trường và các loại thực phẩm (như rau, trái cây) đều có chất kích thích như hiện nay thì phải làm thế nào để không bị ung thư? (nguyễn thị thúy, 37 tuổi, lenguyenhonglam@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Có lẽ mỗi cá nhân phải tự bảo vệ chính mình như khi sử dụng môt loại thực phẩm nào nên tìm hiểu xuất xứ (nếu được), còn nếu có điều kiện thì có thể tự cung tự cấp. Ngoài ra, trong hoàn cảnh “sống chung với lũ” thì chúng ta nên cảnh giác, tầm soát ung thư giai đoạn sớm.

* Tôi có chi gái bị ung thư vú đã phẫu thuật lấy hạch nách, tôi chỉ biết khối u nhỏ hơn 1cm. Thưa bác sỹ, chị tôi đang bị ung thư giai đoạn mấy? Hóa xạ trị có giúp chị tôi lành hẳn không? Nếu tái phát thì có sống được lâu không? (luong le phong, 38 tuổi, luonglephong@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, khối u ở vú nhỏ hơn 1cm thì có thể được coi là giai đoạn sớm nếu như chưa có di căn hạch nách hay di căn những cơ quan khác. Những dữ kiện bạn đưa chưa đủ kết luận là ung thư vú giai đoạn nào.

Hóa trị, xạ trị sau mổ ung thư vú giai đoạn sớm có khi giúp bệnh lành hẳn hoặc giảm tỷ lệ tái phát sau này.

Khi ung thư vú tái phát, thời gian sống lâu tùy theo tình huống. Có nhiều trường hợp ung thư vú tái phát, người bệnh có thể sống rất lâu nếu như được điều trị tốt.

* Cách đây 6 tháng em được chẩn đoán bị ung thư buồng trứng (u quái không trưởng thành độ 1), đã mổ cắt khối u và 1 bên buồng trứng. Hiện đang hóa trị 4 chu kì BEP. Trước mỗi lần hóa trị em đều bị thiếu bạch cầu và phải tiêm thuốc tăng bạch cầu, sau đó em hay bị đau nhức toàn thân. Em muốn thuốc tăng bạch cầu có ảnh hưởng đến xương tủy không? Sau khi điều trị em có thể sinh con giống người bình thường không?(Thanh Tâm, 22 tuổi, chipcoi512@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Thuốc tăng bạch cầu có tác dụng kích thích tủy xương tăng sản xuất bạch cầu và đưa ra máu ngoại vi.

Thuốc được dùng để phòng ngừa nhiễm trùng trong trường hợp số lượng bạch cầu trong máu ngoại vi giảm sút do hóa chất và thường có tác dụng phụ gây đau nhức xương.

Tình trạng này sẽ phục hồi sau vài ngày và không ảnh hưởng lâu dài về sau. Bạn nên đến chuyên khoa sản để được tư vấn về việc sinh con sau điều trị ung thư.

* Tôi thấy nhiều người mách nên uống rắn lục sấy xay nhuyễn để tránh ung thư vú tái phát, có nên không?(phan ngọc hoà, 45 tuổi, phanhoa66@…)

* Xin hỏi lá đu đủ có chữa được bệnh ung thư không? Trong thời gian hóa trị và xạ trị có thể uống thêm lá đu đủ được không? (hồ thị hương giang, 42 tuổi, nguyentanphat2168@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Hiện nay chưa có bằng chứng cho thấy rắn lục sấy xay nhuyễn và lá đu đủ chữa trị được ung thư. Theo tôi, trong thời gian điều trị hóa trị và xạ trị, bạn nên dùng thuốc theo chỉ định của BS chuyên khoa.

* Xin các bác sĩ cho tôi hỏi các dấu hiệu thường thấy của các bệnh ung thư phổ biến hiện nay? Những dấu hiệu đó có thể phát hiện bằng mắt thường được không? Xin cảm ơn!(Pro. Anonymous, Unknown tuổi, Pro.Anonymous000@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường (các triệu chứng báo động ung thư) như sau thì người bệnh nên đi khám ngay:

1. Có sự thay đổi thói quen của ruột và bọng đái.
2. Một chỗ loét không chịu lành.
3. Chảy máu hoặc tiết dịch (ứa nước, ứa chất nhờn hoặc máu) bất thường.
4. Một chỗ dày lên hoặc một cục ở vú, hoặc ở một nơi nào đó trong cơ thể.
5. Ăn không tiêu hoặc nuốt khó.
6. Có thay đổi rõ ràng tính chất của nốt ruồi.
7. Ho dai dẳng hoặc khàn tiếng.

* Tôi là người nhà của bệnh nhân, đã qua điều trị (mổ, xạ trị). Xin bác sĩ cho biết: việc theo dõi và phát hiện di căn nên thực hiện như thế nào? Nên thực hiện các phép kiểm tra nào và ở thời gian nào? Theo nhiều người khuyên, ở thời điểm sau khi điều trị thì các phép thử (CT scan hoặc PET CT) thường cho kết quả âm tính. Vậy, theo bác sỹ, việc chụp CT hoặc PET CT nên thực hiện ở thời điểm nào là tốt nhất? (Nguyễn Văn Nghĩa, 38 tuổi, nguyennghia_nh@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Đối với các loại ung thư khác nhau thì phương pháp theo dõi và lịch trình theo dõi bệnh là khác nhau. Có một số trường hợp PET CT có thể không nhạy, có một loại ung thư phải theo dõi qua nội soi hay làm các xét nghiệm tìm các chất chỉ điểm ung thư. Ngoài ra, với các giai đoạn ung thư khác nhau thì chương trình theo dõi cũng khác nhau. Do đó, trong câu hỏi của bạn không biết là loại ung thư gì và giai đoạn nào nên chưa thể trả lời cụ thể cho bạn được.

* Ba tôi 58 tuổi, bị ung thư thực quản giai đoạn cuối, đã điều trị tia gama nhưng tình hình ngày càng yếu, hiện giờ ba tôi rất yếu. Vậy hiện giờ có hướng điều trị nào cho ba tôi? (nguyễn như hằng, 23 tuổi, nguyenhangbaok32@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Theo như mô tả thì ba của bạn đã ở giai đoạn cuối của bệnh. Việc điều trị bây giờ là chăm sóc nâng đỡ tích cực như giảm đau, dinh dưỡng và kiểm soát các triệu chứng khác. Việc chăm sóc bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối phải được xem là một phần của điều trị. Việc này khá phức tạp đòi hỏi có sự liên kết giữa thầy thuốc, gia đình (thân nhân, người thân, bạn thân) và xã hội để giúp cho người bệnh có chất lượng sống tốt nhất trong thời gian còn lại.  

* Ba tôi năm nay 54 tuổi, đang mắc phải bệnh ung thư gan (khối u khoản 7mm) do viêm gan C gây ra. Bác sĩ cho tôi hỏi là có thể cắt khối u này được không?! Và khả năng hồi phục của bệnh này sau khi cắt khối u này?!(Nguyễn Công Toại, 24 tuổi, nctoai07@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn. Với kích thước khối u 7mm thì khó xác định là lành hay ác tính. Nếu như có các dấu hiện ác tính qua xét nghiệm hoặc các chẩn đoán hình ảnh thì nên tiến hành điều trị sớm. Các phương thức điều trị có thể áp dụng cho khối u gan: Phẫu thuật cắt phần gan chứ u, tiêm cồn vào khối u, đốt khối u bằng sóng cao tầng (RFA), bơm hóa chất và làm tắt động mạch nuôi khối u (kỹ thuật TOCE). Trong các phương thức trên thì phẫu thuật được xem là có kết quả lâu dài tốt nhất.

* Thưa các BS, phương pháp điều trị ung thư ngày nay có gì phát triển cũng như thành tựu mới không? Và nó được đem vào áp dụng ở VN như thế nào so với các nước tiên tiến? Hung, 34 tuổi, Hungnguyendung@)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Trong vài thập niên gần đây cánh cửa sinh học phân tử về bệnh ung thư đã mở rộng. Người ta đã khám phá và ứng dụng những liệu pháp mới để điều trị bệnh ung thư như liệu pháp sinh học trúng đích, hiệu quả điều trị được cải thiện rất nhiều.

Ở VN cũng đã áp dụng các phương pháp điều trị mới này. Mức độ cập nhật hiện nay ở VN cũng bắt kịp các nước trong khu vực.

Việc phẫu thuật có thể tiến hành được hay không tùy theo sức khỏe cụ thể của ba bạn cũng như mức độ nặng của xơ gan đi kèm. Khối u với kích thước này mà phẫu thuật được thì tiên lượng rất khả quan.

* Xin BS cho biết chi phí cho việc vô hóa chất điều trị bệnh ung thư gan la bao nhiêu? Khả năng sống kéo dài thêm bao nhiêu năm? Và chế độ ăn uống như thế nào để đảm bảo sức khỏe? (Lê Minh Tùng, 31 tuổi, pctbinhdai@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Chi phí cho việc điều trị ung thư gan phụ thuộc vào phác đồ điều trị, liều thuốc, loại bảo hiểm của bệnh nhân nên không thể trả lời chi tiết cho bạn được. Khả năng sống còn của ung thư gan phụ thuộc vào giai đoạn của bệnh và sự tuân thủ chế độ điều trị thích hợp. Tuy nhiên, ung thư gan thường có dự hậu xấu.

* Bác sĩ vui lòng cho biết ung thư vú được đánh giá T2 N1 Mx có ý nghĩa như thế nào?(Nguyễn Minh Đoàn, 47 tuổi, doanbeauty@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Các ký hiệu T2 N1 Mx là:

– T là tumour (khối u), được xếp giai đoạn từ T1-T4 tùy theo kích thước khối u.

– N là node (hạch di căn), được xếp giai đoạn từ N0-N3 tùy theo vị trí hạch di căn.

– M là metastasis (di căn các cơ quan xa), được xếp giai đoạn từ M0-M1; Mx là chưa xác định được cơ quan di căn ở thời điểm chẩn đoán.

* Em đang sử dụng tamoxifene, em muốn biết thuốc này có ảnh hưởng đến vú bên lành và buồng trứng không? Chế độ ăn nhiều rau và đậu hũ có ảnh hưởng đến tình trạng bệnh không? Cảm ơn! (nguyễn thị dung, 36 tuổi, nguyenthidung.dtu@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Tamoxifene ảnh hưởng đến tình trạng nội tiết của toàn cơ thể nên sẽ ảnh hưởng đến vú lành và cả buồng trứng. Chế độ ăn nhiều rau tốt cho sức khỏe, đậu hũ có thể ảnh hưởng đến tình trạng nội tiết của bệnh nhân nhưng không quan trọng.

* Thưa bác sĩ, tôi bị K vú, đã mổ ngày 12-3-2011 và điều trị hóa trị xong tại bệnh viện ung bướu TP.HCM. Tóm tắt bệnh án của tôi là chẩn đoán T1N1M0, giải phẫu bệnh sau mổ là mô tuyến vú viêm kinh niên. Tôi đang uống thuốc Tamoxifen. Bác sĩ cho tôi được biết về tình trạng sức khỏe của tôi đang ở giai đoạn nào. Tôi xin cám ơn. (Nguyễn Thị Thu Hà, 51 tuổi, thuhabhxhkh@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chúc mừng chị đã hoàn tất việc phẫu trị và hóa trị hỗ trợ cho bệnh lý ung thư vú giai đoạn 1. Chị đang dùng thuốc Tamoxifen là đang được điều trị nội tiết hỗ trợ. Chị nên tuân thủ điều trị với thời gian do bác sĩ khuyến cáo cơ hội khỏi bệnh của chị rất cao. Tốt nhất là chị nên lập một kế hoạch cho mình theo khuyến cáo sau:

– Ăn uống cân bằng đủ chất, ăn nhiều rau quả tươi, hạn chế ăn thịt đỏ, tránh béo phì

– Tập thể dục đều đặn, đi bộ là tốt nhất

– Giữ tinh thần lạc quan

– Tái khám và uống thuốc đầy đủ theo lời dặn của bác sĩ.

* Xin bác sĩ trả lời giúp. Xét nghiệm đột biến gen trong điều trị ung thư nhằm mục đích gì? (bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn cuối) (trần như hà, 30 tuổi, superloc@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Xét nghiệm đột biến gen hiện nay được ứng dụng trong một số loại ung thư như ung thư đại trực tràng, ung thư phổi, ung thư tụy… để xác định các tế bào ung thư có nhạy với một số thuốc điều trị hay không. Ngoài ra, đối với một số bệnh ung thư, xét nghiệm đột biến gen còn có thể cho biết dư hậu của bệnh.

* Tôi bị ung thư đại tràng, chưa di căn đã phẫu thuật và hóa trị cách đây 3 năm. Vậy tôi thuộc ung thư giai đoạn mấy? Khả năng hết bệnh ở mức độ nào? (Trương Công Khanh, 55 tuổi, khanhtrinh154@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào chú. Ung thư đại tràng chưa di căn mà có chỉ định hóa trị thể nằm trong các giai đoạn: II hoặc III. Những dữ liệu chú cung cấp không đủ để xác định đúng giai đoạn nào. Chú cần xem lại trên giấy xuất viện hoặc trao đổi với bác sỹ phẫu thuật để biết rõ hơn. Khả năng lành bệnh của chú tùy thuộc vào ung thư ở giai đoạn cụ thể nào. Chúng tôi thấy chú đã được phẫu thuật cách đây 3 năm và chưa phát hiện tái phát thì nhiều khả năng tiên lượng bệnh rất khả quan.

* Mẹ tôi sinh năm 1952 đã điều trị ung thư xong từ tháng 5-2011. Hiện tại mẹ tôi vẫn đi khám sức khỏe định kỳ theo chỉ dẫn của BS, nhưng sau khi điều trị mẹ vẫn hay bị ho ngày và đêm. Tôi không biết trong lúc xạ trị có ảnh hưởng gì đến phổi không? Và hiện tại mẹ tôi đang bị viêm khớp, nếu điều trị theo thuốc đông y thì có bị ảnh hưởng gì không? Xin chân thành cảm ơn! (Hoàng My, 26 tuổi, hoangmy237@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Trong câu hỏi bạn chưa cho biết mẹ bạn bị ung thư gì và xạ trị vào vùng nào nên không có dữ liệu để biết triệu chứng ho là do xạ trị hay không. Tuy nhiên, ho là một triệu chứng có thể có nhiều nguyên nhân nên bệnh nhân cần được khám và làm các xét nghiệm cần thiết. Thuốc đông y có nhiều loại nên không thể trả lời là có ảnh hưởng gì hay không.

* Xin các bác sĩ cho biết thêm thông tin về căn bệnh “ung thư màng phổi” nguyên phát vì em được biết rất ít người mắc căn bệnh này. Hướng điều trị như thế nào để kéo dài sự sống. Thời gian kéo dài sự sống được khoảng bao lâu nếu như bệnh phát hiện sớm. Nếu phải hóa trị thì nghe nói điều trị ở nước ngoài tốt hơn vì thuốc ở nước ngoài tốt hơn có phải không?(Nguyễn Thị Bạch Kim, 32 tuổi, bachkim_1981@….)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư màng phổi nguyên phát là bệnh hiếm gặp, có liên quan đến chất abestos trong công nghiệp và thường chẩn đoán ở giai đoạn trễ.

Bệnh thường điều trị bằng liệu pháp đa mô thức, phối hợp phẫu thuật, hóa trị và xạ trị. Nếu bệnh phát hiện sớm vẫn có cơ may chữa khỏi. Hiện tại, nước ta có gần như đầy đủ các loại hóa chất điều trị ung thư cần thiết nên bạn có thể yên tâm lựa chọn điều trị trong nước.  

* Bị viêm dạ dày có vi rut có thể gây ra ung thư dạ dày không? Biện pháp phòng tránh và khám để phòng ngừa, chữa trị sớm (Luong Vinh, 47 tuổi, goldsecc@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào anh Vinh, viêm dạ dày có thể có nguy cơ xảy ra ung thư dạ dày ở một số người chứ không phải đa số. Biện pháp phòng tránh là chữa viêm dạ dày, ăn uống dinh dưỡng hợp lý, khám tầm soát để phát hiện sớm.

* Có phải bệnh nhân nào bị viêm gan siêu B sau một thời gian nhất định nào đó cũng sẽ chuyển thành xơ gan hoặc ung thư gan không? Và người bị bệnh viêm gan siêu vi B thì cuộc sống, làm việc, ăn uống như thế nào để giúp cho người bệnh có sức khỏe tốt hơn.

Chế độ thăm khám bệnh như thế nào để giúp cho người bệnh tầm soát được các biến chứng có thể xảy ra mọi lúc mọi nơi? Xin cám ơn. (Nguyễn Lê Diệu Trúc Ly, huongduong.cuchi@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, nhiễm viêm gan siêu vi B mãn tính có thể dẫn đến xơ gan hoặc ung thư gan sau này. Tuy nhiên không phải ai mắc bệnh viêm gan siêu vi B đều bị xơ gan, ung thư gan. Điều này tùy thuộc vào độc lực của siêu vi, mức đề kháng của người bệnh và các chế độ điều trị…

* Ung thư giai đoạn cuối có thể sinh hoạt vợ chồng bình thường không? (kim quy, 34 tuổi, haquy111@…)

PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Sinh hoạt vợ chồng phụ thuộc vào ý thích và sức khỏe của cả hai vợ chồng. Do đó, nếu bệnh nhân còn ham muốn và còn đủ sức khỏe thì không cần phải kiêng cữ. Tuy nhiên, trong câu hỏi bạn không đề cập đến ung thư loại gì nên khó trả lời chính xác vì có một số loại ung thư như ung thư cổ tử cung khi quan hệ có thể ra máu nhiều.

Khi được chẩn đoán mắc siêu vi B thì người bệnh nên đi khám định kỳ ở các bác sỹ chuyên khoa về viêm gan để có chế độ theo dõi và điều trị hợp lý nhằm giảm nguy cơ mắc bệnh xơ gan và ung thư gan sau này. Tùy theo mức độ bệnh lý do siêu vi B gây ra mà có các chế độ theo dõi, điều trị khác nhau: chỉ theo dõi không dùng thuốc, có dùng thuốc đặc trị…

Chế độ ăn uống cho người mắc bệnh viêm gan siêu vi B: hạn chế rượu bia, thuốc lá, thức ăn nhiều dầu mỡ… Người bệnh hạn chế thức khuya, làm quá sức, tránh stress và có chế độ thể dục đều đặn.

* Bệnh của tôi, bác sĩ da liễu ở các bệnh viện lớn đều không cho tôi kết luận cuối cùng. Bác sĩ chỉ nói đây là bệnh lạ. Cụ thể, mụt của tôi khi ngứa thì chảy máu gần cả tiếng mới đông, có thể lúc từ bị bệnh cho đến nay, số máu mất đi gần cả 10 lít máu. Sau chín năm thì mụt của tôi vẫn như vậy. Đã chạy chữa qua đông tây y đều không khỏi. Sau đó ngay chỗ mụn của tôi có thêm hạch bị viêm. Có thể đó là triệu chứng của ung thư hạch không. (hồ quý, 21 tuổi, hovanquat@)?

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Một bệnh lý kéo dài 9 năm, chưa có bằng chứng tế bào mặc dù đã đi khám nhiều bệnh viện lớn thì khó có khả năng là bệnh lý ung thư. Bạn có thể đến các bệnh viện có chuyên khoa ung bướu để được chẩn đoán lại, tìm nguyên nhân thì việc chữa trị mới hiệu quả.

* Bố tôi năm nay 70 tuổi, đã được BS Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội) xác định là K hang vị (dạ dày), đã phẫu thuật cắt 4/5 dạ dày cách đây 2 tuần, hiện nay thể trạng bình thường, ăn ngủ tốt. Xin các BS cho hỏi, liệu bố tôi có thể không cần truyền hóa chất hay xạ trị được không (vì cụ sức khỏe rất yếu), nếu bắt buộc phải truyền hóa chất (như đề xuất của BS BV Việt Đức) thì bao lâu sau mổ mới cần tái khám để điều trị? Xin cảm ơn các BS nhiều.(Bùi Linh, 42 tuổi, linhbn@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Việc chọn lựa liệu pháp điều trị hỗ trợ như hóa trị hay xạ trị tùy vào giai đoạn bệnh và chỉ định của BS chuyên khoa. Tuy nhiên, thể trạng chung của bệnh nhân là yếu tố quan trọng cần cân nhắc để lựa chọn liệu pháp thích hợp. Bạn nên trao đổi băn khoăn của mình với BS điều trị để được hướng dẫn thêm.

* Ba tôi bị ung thư trực tràng và đã kết thúc đợt hóa và xạ trị, nhưng khi xét nghiệm lại thì thấy có polip ở trực tràng, ghi hình PET-CT lại thấy có những u nhỏ ở phổi khoảng 0.6 cm, không tăng chuyển hóa nhưng vài hạch rốn phổi khoảng 1 cm, có tăng chuyển hóa. Xét nghiệm thấy CA 19.9 tăng cao (149.4 IU/ml), CEA 2.75 ng/ml. Bác sĩ khuyên nên theo dõi, 3 tháng sau tái khám. Vậy xin hỏi trong thời gian theo dõi, có nên uống thuốc đông y không và hướng điều trị tiếp theo nên như thế nào?(Anh Tài, 26 tuổi, anhtai0709@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Trường hợp của ba bạn thì không nên uống thuốc đông y trong quá trình theo dõi bệnh. Hiện tại chưa có nghiên cứu nào cho thấy các thuốc đông y có thể ngừa hoàn toàn bệnh ung thư hay chữa khỏi bệnh ung thư. Một số thuốc đông y có nguồn gốc không rõ ràng, có thể có các phụ gia độc hại. Mặt khác bản thân các dược liệu đông y có thể làm tăng gánh nặng cho gan và thận vốn đã bị ảnh hưởng bởi các điều trị hóa chất và xạ trị trước đó.

Về hướng điều trị tiếp theo thì ba bạn nên theo dõi sát tại nơi đang điều trị vì hiện tại có nghi ngờ bệnh di căn phổi.

* Hiện tôi đang ở trọ gần bệnh viện Ung bướu, buổi chiều thường đi ăn ở tiệm cơm gần đó và thấy cũng có rất nhiều bệnh nhân bệnh viện Ung bướu. Xin bác sĩ cho biết bệnh ung thư có lây truyền qua đường ăn uống không ạ? Xin cám ơn bác sĩ !(Luận Hoàng, 22 tuổi, luanhoang1990@….)

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào Hoàng, bệnh ung thư không lây qua đường ăn uống, cũng không lây qua đường tiếp xúc, nên bạn đừng lo lắng thái quá.

* Xin BS cho biết K hang vị dạ dày giai đoạn T3-N1 là giai đoạn mấy, phẫu thuật nạo vét hạch D3 là như thế nào ạ? Cảm ơn bác sĩ! (Hoang Truong, 25 tuổi, nhattruong1048@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: K hang vị dạ dày giai đoạn T3 cho biết tế bào ung thư đã xâm nhập đến lớp dưới thanh mạc của dạ dày. Còn N1 cho biết có một đến hai hạch đã bị tế bào ung thư xâm nhập. Trong phẫu thuật ung thư dạ dày, nạo hạch khu trú đến nạo hạch rộng được ký hiệu từ D1 đến D3. Cho nên nạo hạch D3 là bác sĩ đã phẫu thuật nạo vét hạch rất rộng.

* Xin hỏi BS Tuấn Anh, chi phí điều trị ung thư ở BV Chợ Rẫy có được BHYT thanh toán không? (mẹ Hào, 40 tuổi, haochi150304@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Hiện tại BHYT có chi trả cho các chi phí chẩn đoán và điều trị ung thư (như phẫu thuật, xạ trị và hóa trị) tại BV Chợ Rẫy. Chi phí xạ trị tại BV Chợ Rẫy hiện nay được bảo hiểm thanh toán hoàn toàn.

* 1/ Khoảng 2 năm nay có khái niệm xét nghiệm máu gọi là Dr-70 để tìm dấu hiệu của bệnh ung thư. Tôi đã 2 lần làm xét nghiệm này. Nhưng qua sách báo thì vừa rồi nước Nhật hay Úc gì đó, thông tin rằng lần đầu trên thế giới mới tìm ra được phương pháp để tìm ra dấu hiệu ung thư. Như vậy có gì mâu thuẫn trong thông tin này không? (Vì Dr 70 đã được biết đến từ năm 1970).

– Kết quả xét nghiệm Dr-70 có được các nhà y khoa công nhận là phương pháp tối ưu nhất hiện nay hay không? – Xét nghiệm kết quả Dr-70 rồi nếu kết quả các chỉ số nằm trong phạm vi an toàn thì có cần phải tầm soát ung thư thêm hay không? Phương pháp nào tối ưu hơn? (cuu binh, 30 tuổi, cubin2003@….)

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Theo tôi, chúng ta nên hiểu “bác sĩ tốt nhất là chính mình” và trong y khoa không có gì là tuyệt đối cả. Các xét nghiệm chỉ có tích chất gợi ý, không quá tin tưởng tuyệt đối mà phải kết hợp với nhiều yếu tố khác nhất là khám lâm sàng bạn nhé.

* Tôi bị u phổi vùng trung thất, đã mổ cắt u 10-2008, xạ 30 tia, hóa 6 chu kỳ (paclitaxel thì phải). Tái phát sau 18 tháng. Mổ lại cắt u màng phổi thùy dưới phổi trái 12/2010, xạ 27 tia, hóa được 3 chu kỳ (docetaxel) thì phát hiện yếu liệt tay và chân trái, chụp CT sọ não phát hiện có khối u, xạ 10 tia nay đã khá hẳn.

Tôi muốn hỏi: có phải thuốc Taxotere tôi dùng đã không đáp ứng? Vì trước khi hóa trị cho đến chu kỳ thứ ba thì tôi vẫn sinh hoạt, ăn uống rất tốt (kết quả giải phẫu bệnh qua hai kỳ phẫu thuật đều kết luận: Carcinom tuyến phế quản, di căn màng phổi). (Hoàng Huy Quân, huyquannikkiso@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Docetaxel là loại hóa chất được dùng bước 2 (sau khi thất bại với hóa trị) ở ung thư phổi giai đoạn tái phát di căn theo hướng dẫn lâm sàng của Hội Ung thư Hoa Kỳ.

Bạn có tình trạng di căn não là do diễn tiến của bệnh lý ung thư, có thể do không đáp ứng với hóa trị và tình trạng này đã được kiểm soát tốt bởi xạ trị. Bạn nên tái khám để được hướng dẫn điều trị tiếp tục.

* Tôi bị bệnh dạ dày đã 3 năm, lúc đầu chỉ bị viêm hang vị, đi khám và lấy thuốc ở BV Hòa Hảo thì bệnh không đỡ mà còn bị đau và loét, sau đó đã uống thuốc ở BVĐH Y cơ sở 2 mà cũng không đỡ. Tôi không có vi khuẩn, bác sĩ cho uống thuốc kháng sinh, tôi ăn uống cũng rất kiêng cử. Vậy liệu tôi có bị ung thư hay không và có nên uống thuốc tây nữa không? (Phạm Thị Thủy, 21t tuổi, astarthenight90@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, viêm dạ dày không phải là bệnh ung thư. Tuy nhiên người bệnh viêm dạ dày mãn tính có những vi trùng Helicobacter pylori (HP) thì lâu dài có thể mắc ung thư dạ dày gấp 6 lần người không nhiễm vi trùng này. Việc điều trị kháng sinh vi trùng HP là cần thiết nếu như có bằng chứng rõ ràng bị nhiễm vi trùng này trên bệnh nhân viêm dạ dày.

Việc uống thuốc tây tiếp tục hay không tùy thuộc vào bệnh viêm dạ dày của bạn, điều này bạn nên trao đổi rõ với bác sĩ đang điều trị bạn.

* Ung thư đại tràng đã giải phẫu và cắt đi 2 khối u, theo kết quả giải phẫu bệnh kết luận hạch ở gần khối u không mang yếu tố ác tính, cũng như kết quả PET xác định chưa di căn, hiện nay bệnh nhân đang mang hậu môn ngoài, khi xuất viện BS điều trị có hẹn tái khám để hóa trị. 

Xin BS cho biết: – Trong trường hợp này việc hóa trị sẽ mất khoảng bao lâu và chia làm bao nhiêu đợt? – Điều kiện nào và bao lâu thì sẽ đưa lại hậu môn tạm vào lại ổ bụng? (Huynh Tan Din, 40 tuổi, toppoint.sales@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chào anh, nếu có chỉ định hóa trị sau mổ thì thời gian điều trị mất khoảng từ 4 đến 6 tháng và số đợt hóa trị tùy theo phác đồ điều trị có thề từ 6 đợt, 8 đợt đến 12 đợt. Khi bệnh đã ổn định thì sẽ đưa lại hậu môn tạm vào lại ổ bụng.

* Bác sĩ cho tôi hỏi, đi ngoài ra máu có phải biểu hiện của ung thư đại tràng không? Nếu phát hiện bị ung thư đại tràng thì phải làm thế nào, ăn uống ra sao? (phạm uyên, 22 tuổi, chuyenbka@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Đi ngoài ra máu là một trong những triệu chứng báo động ung thư trên hệ thống ống tiêu hóa. Ở người trẻ thì tiêu ra máu thường do bệnh trĩ hay bệnh nứt hậu môn. Ở người lớn tuổi thì ngoài những bệnh nêu trên thì có thể là do bệnh ung thư đại tràng, trực tràng gây ra. Khi phát hiện đi ra máu thì người bệnh nên đi khám ngay dù ở bất cứ lứa tuổi nào để được chẩn đoán và điều trị bệnh sớm.

Nếu phát hiện bệnh ung thư đại tràng thì cần phải được điều trị ngay. Ung thư đại tràng giai đoạn sớm mà phẫu thuật được thì có thể khỏi bệnh. Nếu như phát hiện muộn thì việc điều trị chỉ làm giảm triệu chứng và kéo dài thời gian sống mà không thể chữa khỏi bệnh.

Chế độ ăn uống ngừa ung thư đại tràng hoặc cho bệnh nhân mắc ung thư đại tràng: Ăn nhiều rau củ quả (có nhiều chất xơ), hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, tránh béo phì.

* Dì tôi bị K cổ tử cung phát hiện 3 năm đã uống thuốc nam, đến nay phát hiện có khối u nang buồng trứng (P) có chồi. Xin hỏi BS mức độ bệnh như thế nào và phương pháp điều trị? (nguyễn duyên, 25 tuổi, duyenntk@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Trong câu hỏi của bạn không cho biết tình trạng K cổ tử cung như thế nào, có được điều trị hay không. Nay lại phát hiện thêm khối u buồng trứng nên đây là một trường hợp phức tạp; đối với khối u buồng trứng có chồi, hướng điều trị thường là phẫu thuật và có thể kết hợp với các phương pháp khác để chỉ định. Đối với trường hợp phức tạp này, có lẽ bệnh nhân cần đến khám và làm các xét nghiệm đầy đủ để có hướng điều trị thích hợp.

* Cho tôi hỏi ba chồng tôi (60 tuổi) bị ung thư phổi (đang chuyển sang giai đoạn 3). Ông đã được phẫu thuật và hoá trị 4 lần tại BV Ung Bướu TP.HCM. Xem phim chụp BS cho biết phổi có tiến triển tốt, cả gia đình tôi rất mừng. Nhưng tôi không biết bệnh của ba tôi có thể khỏi hẳn không? Theo kinh nghiệm của BS thì trường hợp như ba tôi có thể hy vọng sống được mấy năm? Tôi rất lo, và mong BS cho biết cách chăm sóc, chế độ ăn uống của căn bệnh này. Tôi xin cảm ơn! (Đỗ Thị Thanh Dung, 28 tuổi, dodungbuon@…)

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Ung thư phổi giai đoạn 3 có tiên lượng tương đối xấu. Tuy nhiên ba chồng bạn đã được phẫu thuật và đã được hóa trị thì hi vọng vẫn còn nếu thời gian theo dõi bệnh không thấy tái phát từ 2 năm trở lên. Việc chăm sóc và chế độ ăn mời bạn xem phần trả lời ở các câu hỏi liên quan.

* Anh tôi 48 tuổi, bị ung thư phổi (tuyến biệt hóa cao) giai đoạn 1, đã phẫu thuật cắt 1 thùy phổi, hóa trị 6 lần. Sau đó kiểm tra lại thì đã ổn. Hiện nay, sức khỏe tốt, 3 tháng sau sẽ tiếp tục kiểm tra lại. Trường hợp này khả năng tái phát có cao không thưa bác sĩ? (Vu Thanh Mai, 35 tuổi, Maivu1962@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Theo các số liệu của nước ngoài thì dự hậu của ung thư phổi khá xấu, phụ thuộc vào nhiều yếu tố như loại tế bào, độ biệt hóa, tình trạng bệnh nhân có hút thuốc hay không. Tuy nhiên, trong trường hợp bạn vừa nêu thì có lẽ dự hậu khá tốt, tỉ lệ khỏi bệnh khoảng hơn 30%.

* Tôi bị ung thư vú năm 2006 đã phẫu thuật, hóa trị, xạ trị và uống thuốc Nolvadex-D 5 năm. Đến tháng 7-2012 tôi uống thuốc đúng 5 năm, cho tôi hỏi còn uống thêm thuốc nào nữa không? Hiện tại sức khỏe tôi bình thường. (Nguyễn Thị Bích Vân, 48 tuổi, vandang6361@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Ung thư vú đã dùng thuốc 5 năm là tương đối đầy đủ. Tuy nhiên, vì bạn chưa cho biết giai đoạn bệnh và tình trạng kinh nguyệt nên quyết định điều trị tiếp hay không cần được cân nhắc. Bạn nên đi tái khám và tùy tình trạng cụ thể để bác sĩ quyết định hướng điều trị phù hợp.

* Anh của tôi năm nay 26 tuổi. Năm 25 tuổi anh ấy bị nấm phổi và phát hiện u thùy phổi và đã tiến hành phẫu thuật cắt bỏ khối u, sau đó điều trị thuốc SPORAN 6 tháng liên tục mỗi ngày uống 2 viên. Nhưng hiện tại cứ khoảng 1 tháng thì lại ho ra 1 ngụm máu tươi. Cho tôi hỏi u nấm vậy mình có thể điều trị tận gốc không? Có di chứng nguy hiểm gì sau này không? (Rita Thanh Vi, 25 tuổi, missnangdong87@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Bạn nên đưa người thân đến chuyên khoa hô hấp để được nội soi phế quản và kiểm tra thêm vì u nấm là loại bệnh lý dễ tái phát; và ho ra máu còn do rất nhiều nguyên nhân khác nhau gây nên.

* Tôi chưa lập gia đình. 2 bên tôi có nhiều khối u, tôi đã siêu âm và chụp nhũ ảnh, kết quả BS kết luận là bị bướu sợi tuyến. Năm 2010 tôi đã mổ 2 khối, khi mổ xong có gửi đi siêu âm, kết quả lành tính. Hiện nay, trên 2 vú tôi có khoảng 6-7 khối u nữa. Tôi rất lo lắng và sợ bị ung thư vú. Xin BS cho tôi biết, trường hợp của tôi có khả năng bị ung thư không? Nếu các khối u lớn dần lên thì bắt buộc phải mổ hay cứ để bình thường?(hong hương linh, 27 tuổi, linhhh44@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ung thư vú thường gặp ở tuổi 40-60, tỉ lệ mắc ung thư dưới 30 tuổi hiếm gặp hơn. Trong trường hợp của bạn, các khối u đã có bằng chứng giải phẫu bệnh là lành tính sau cuộc phẫu thuật sinh thiết năm 2010. Nếu các khối u sau mới được phát hiện thì bạn nên đến BS chuyên khoa ung bướu để làm lại chẩn đoán và được hướng dẫn điều trị thích hợp.

* Thưa bác sĩ, tuyến vú có nang, chụp emprise mỗi năm có được không, có bị gì không? (Dương Khánh Trân, 21 tuổi, pjnk.xjnh@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Xin lỗi, tôi chưa được biết kỹ thuật chụp emprise như bạn vừa nêu. Không biết bạn ghi có chính xác hay không; có thể là chụp MRI (chụp cộng hưởng từ). Nếu đúng là chụp cộng hưởng từ thì không có hại.

* Mẹ tôi bị ung thư đang được điều trị tại bệnh viện Ung bướu, đã hóa trị được toa thứ 5. Hiện tại mẹ tôi ăn vào thì ói, đi tiêu chảy rất nhiều. Xin hỏi phương pháp ăn uống & chăm sóc thế nào để mẹ tôi không bị ói, không tiêu chảy nữa & có sức khỏe. (Kim Oanh, 33 tuổi, wendy_biendong@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Bạn nên báo bác sĩ điều trị biết để bác sĩ cho thêm thuốc điều trị nôn ói và tiêu chảy. Bác sĩ có thể cho thêm dịch truyền để bù nước và hướng dẫn cho bạn trong việc chăm sóc người bệnh. Bạn có thể cho mẹ uống thêm nước gừng để hạn chế ói sau khi hóa trị.

* Ở bệnh nhân ung thư vú được điều trị theo hướng đoạn nhũ, tiết kiệm da, tái tạo sau phẫu thuật, nếu bệnh nhân chọn phương pháp cắt bỏ hoàn toàn thì nên chọn phương pháp nào để đạt hiệu quả tối ưu nhất? (Nguyễn Minh Đoàn, 47 tuổi, doanbeauty@… )

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Về mặt ung thư, nếu chẩn đoán giai đoạn và kỹ thuật phẫu thuật tốt thì kết quả điều trị là như nhau. Đoạn nhũ tiết kiệm da và tái tạo vú có ưu điểm về thẩm mỹ, nên việc lựa chọn loại phẫu thuật là tùy theo nhu cầu của bệnh nhân.

*Xin BS cho biết khi nào thì ung thư gan nguyên phát sẽ di căn? Trường hợp ung thư gan đã di căn thì có cơ hội chữa khỏi không? (nguyen mai hiến, 60 tuổi, trannam.nguyen79@…)

 BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Trường hợp ung thư gan đã di căn thì cơ hội chữa khỏi rất ít. Việc điều trị chỉ là chăm sóc nâng đỡ tích cực mà thôi.

* Em kiểm tra và rờ thấy một cục nhỏ ở vú trái. Đi kiểm tra và làm FNA, bác sĩ kết luận: Thay đổi sợi bọc – ít cụm tế bào biểu mô – cơ biểu mô và xợi xơ phù hợp: thay đổi sợi bọc. Cho tôi hỏi vậy đây có phải giai doạn đầu của ung thư vú không? (lee nguyen, 20 tuổi, lenguyen20039@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Với kết luận như trên, và ở độ tuổi của bạn, khả năng đây là bệnh lành tính hoàn toàn và không phải là giai đoạn đầu của bệnh lý ung thư.

* Con tôi bị ung thư tuyến thượng thận đã hóa trị và mổ ở bệnh viện Nhi đồng 2. Việc điều trị gần 1 năm nay rồi hiện tại qua siêu âm và xét nghiệm bệnh đã lành. Sức khỏe của cháu củng bình thường. Cháu năm nay 4 tuổi. Xin bác sỹ cho biết liệu bao lâu sau bệnh tái phát lại. Hiện tại tôi đem cháu đi siêu âm mỗi tháng. (le dung, 38 tuổi, ledung0710@ )

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Ở trẻ em, ung thư tuyến thượng thận rất hiếm gặp. Nếu cháu đã hoàn tất quá trình điều trị thì việc theo dõi rất cần thiết và siêu âm là một phương tiện an toàn cho cháu. Khả năng tái phát tùy thuộc vào nhiều yếu tố, như loại giải phẫu bệnh, phương pháp điều trị và cơ địa bệnh nhân.

* Mẹ tôi 59 tuổi, bị bệnh ung thư tụy (theo kết quả giải phẩu bệnh ghi là K-vater). Mẹ tôi đã được phẫu thuật cắt bỏ khối u và hiện đang được điều trị tiếp bằng hóa trị tại BV Chợ Rẫy. Đến nay mẹ tôi đã được vô hóa chất 5 lần. Vì tác hại của hóa chất quá rõ ràng (ói mửa, tiêu chảy, đau đớn, nhức mỏi 7-10 ngày sau mỗi đợt hóa trị), trong khi hiệu quả thì không biết thế nào nên tôi rất phân vân không biết liệu có nên tiếp tục hóa trị hay không? Xin BS cho lời khuyên. (Nguyễn Sơn Cảnh, 32 tuổi, canhnguyen@… )

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Loại hóa chất cho ung thư tụy thường có độc tính cao nên gây nhiều tác dụng phụ như bạn mô tả. Bạn nên trao đổi lại với BS điều trị để cân nhắc bổ sung các thuốc điều trị hỗ trợ để nâng cao hiệu quả hóa trị và khả năng dung nạp của bệnh nhân.

* Tôi bị ung thu dạ dày đã cắt 3/4 dạ dày và đã điều trị hoá chất cách đây 7 năm. Hiện nay sức khoẻ bình thường, thể trọng không tăng liệu tôi có bị sao không? (Trần Thị Xuyến, 50 tuổi, xuyenduoc@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Chúc mừng chị. Nếu sau bảy năm điều trị không thấy tái phát thì cơ hội khỏi bệnh của chị rất cao. Tuy vậy, thỉnh thoảng chị nên đi tái khám chị nhé.

* Tôi bị ung thư đại tràng đa di căn gan, chẩn đoán do di truyền dạng GRIST, đã uống Glivec được hơn 40 tháng. Xin hỏi như vậy tôi có phải uống thuốc suốt đời không? (Nguyen Hoang Oanh, 34 tuổi, oanh.nguyenhoang@… )

– ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, trường hợp của bạn thì cần uống Glivec tiếp tục nếu như tình trạng sức khỏe cho phép và thuốc vẫn còn có tác dụng. Khi bệnh thoát khỏi sự kiểm soát của thuốc thì các BS có thể tăng liều thuốc lên; nếu đã đạt liều tối đa rồi thì phải ngưng thuốc hoặc thay bằng thuốc khác.

*Xin bác sĩ cho tôi hỏi làm sao để biết bướu lành hay bướu độc, tôi bị bệnh bướu cổ đã 10 năm và đã đi khám bác sĩ bảo tôi bị bướu ngoài da và xét nghiệm T4 và TSH thì chỉ số bình thường, lúc trước thấy sức khỏe bình thường, bây giờ tự nhiên trong người lâu lâu thấy mệt và khó thở, rụng trụi tóc

Xin hỏi bác sĩ các triệu chứng đó có liên quan đến bướu cổ không và tôi có phải xét nghiệm thêm gì không? Xin bác sĩ trả lời giúp tôi. Xin chân thành cảm ơn.(trucnguyet, 31 tuổi, trucnguyet@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINH: Để chuẩn đoán là bướu lành hay bướu ác (ung thư) cần nhiều xét nghiệm trong đó chủ yếu là xét nghiệm giải phẫu bệnh (bác sĩ lấy mô của khối u đem khảo sát vi thể và làm các xét nghiệm).

Bướu cổ là từ dân gian chỉ bướu giáp, nếu chuẩn đoán là bướu ngoài da tức là không phải bị bướu giáp. Tuyến giáp là tuyến nội tiết khi rối loạn chức năng trong một số trường hợp vẫn có thể có triệu chứng mệt và khó thở… Nhưng không nhất thiết nguyên nhân của triệu chứng mệt, khó thở là do bướu giáp. Do đó, để có chuẩn đoán và điều trị chính xác, bạn nên đi khám và làm các xét nghiệm phù hợp.

* Tôi khám ở bệnh viện Đa khoa Trung ương TP Cần Thơ. BS cho biết: tôi bị Polyp đại tràng và Polyp hành tá tràng. BS cắt 1 tế bào gởi xét nghiệm và cho biết kết quả là lành tính. Đến nay tròn 1 năm, sức khỏe tôi hiện nay yếu, khi ăn vào bị đau bụng phải đi cầu, có lúc đau nhiều toát mồ hôi, xỉu khoảng 20 đến 30 phút tỉnh lại. Xin phép hỏi BS tôi phải khám gì và khám ở đâu? Hiện nay tôi không có túi mật (đã cắt năm 2003), ăn uống khó tiêu. (nguyễn văn năng, 54 tuổi, htxtanlong@….)

– ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào chú, vấn đề chính của chú là bị đau bụng, cảm giác khó tiêu sau ăn. Người đã được cắt túi mật không ăn uống khó tiêu nếu như hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ.

Polyp đại tràng, hành tá tràng lành tính đã cắt thì hoàn toàn không ảnh hưởng đến sức khỏe. Ở tuổi của chú thì sức khỏe yếu có nhiều nguyên nhân nhưng chắc chắn không liên quan gì đến việc cắt Polyp đại tràng hay không có túi mật. Chú nên đến khám tại các cơ sở y tế có chuyên khoa tiêu hóa để chẩn đoán và chữa bệnh.

* Bác sĩ cho tôi hỏi: Trên lưỡi dì tôi thường xuất hiên những vết máu bầm, Vậy đó có phải bệnh ung thư không? Cách điều trị làm sao? (hồ quang vương, 20 tuổi, cauam_hqv@…)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Dì bạn nên đến các cơ sở khám bệnh để bác sĩ khám và làm xét nghiệm huyết học để chẩn đoán và điều trị. Chưa chắc là ung thư đâu, bạn đừng quá lo.

* Mẹ tôi bị ung thư gan giai đoạn cuối, hiện nay ăn rất ít. Mỗi tuần bác sĩ cho truyền dịch 2 lần gồm albumin, nước biển, mỗi thứ 1 chai. Bụng của mẹ tôi có nhiều dịch nhưng chưa cứng. Chức năng gan bị mất hoàn toàn. Xin hỏi nên điều trị tiếp theo như thế nào, khả năng sống sót ra sao, cần lưu ý gì về việc ăn uống. (duong hong minh, 43 tuổi, duonghongminh10@)

ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Việc chăm sóc bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng sống của bệnh nhân chứ không ưu tiên cho việc kéo dài thời gian. Nguyên tắc chung là kiểm soát triệu chứng làm bệnh nhân khó chịu như đau, báng bụng, duy trì dinh dưỡng thích hợp qua đường truyền tĩnh mạch. Việc ăn uống bằng đường miệng tùy theo khả năng và nhu cầu của bệnh nhân.

* Mẹ tôi bị khối u ở đuôi tụy dạng Mass xâm nhiễm qua lách di căn qua gan và thận trái, thận phải ứ nước (kết quả tại TT chuẩn đoán y khoa Medic), hai tuần nay mẹ tôi phải vào bệnh viện do bán tắc ruột, hiện mẹ tôi chỉ ăn được cháo. Xin BS cho tôi hướng đi tốt nhất cho Mẹ tôi (Quách thị thùy linh, 1976 tuổi, thilinhag@…)

– ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào bạn, bệnh của mẹ bạn hiện tại không còn khả năng chữa khỏi. Việc điều trị hiện tại được gọi là “điều trị giảm nhẹ”, tức là làm giảm các triệu chứng gây khó chịu (đặc biệt là triệu chứng đau), nâng đỡ tinh thần; điều trị dinh dưỡng nhằm có một chất lượng cuộc sống tốt nhất có thể.

Trước tiên mẹ của bạn nên được điều trị vấn đề bán tắc ruột để cải thiện vấn đề ăn uống. Việc điều trị hóa chất có thể đặt ra sau đó, nếu như tình trạng sức khỏe cho phép, nhằm giảm triệu chứng và kéo dài thời gian sống. Bạn nên tìm hiểu thêm về chế độ ăn uống cho người ung thư như các câu trả lời ở trên. Bạn cũng chú ý chăm sóc vệ sinh và nâng đỡ tinh thần cho mẹ bạn.

* Vợ tôi bị ung thư buồng trứng giai đoạn 1c, đã cắt bỏ tử cung và 2 phần phụ, đã dứt điều trị hóa chất cách đây 6 tháng. Nhờ BS trả lời giùm các thắc mắc sau: – Khi vô hóa chất chân bị tê nhưng sao đến nay vẫn còn, có thể châm cứu không?

– Ung thư tế bào sáng là gì, có nguy hiểm hơn bình thường không? – Có phải khi đã bị ung thư thì cho dù có điều trị thì sớm muộn gì cũng tái phát không? – Có thể uống linh chi dạng viên lâu dài để hạn chế tái phát không? (Thanh Tâm, 50 tuổi, tam_bali@…)

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Khi vô hóa chất, chân bị tê là do tác dụng phụ của hóa trị, tác dụng phụ này có thể kéo dài một thời gian, chị có thể châm cứu được. Ung thư tế bào sáng là một dạng mô học không thường gặp của ung thư buồng trứng, không guy hiểm hơn loại khác.

Khi bị ung thư giai đoạn sớm được điều trị đúng phương pháp sẽ có khả năng khỏi bệnh. Thuốc linh chi dạng viên chị có thể dùng được nhưng chưa được chứng minh dùng lâu dài có thể hạn chế tái phát .

* Tôi bị bệnh ung thư gan nguyên phát đã phẫu thuật cắt bỏ thùy gan trái được hai năm. Nay phải tiếp tục chăm sóc như thế nào. Có dùng thuốc gì nữa không? (Nguyễn Ngọc Dũng, 67 tuổi, dungcamle@…)

Nếu có viêm gan siêu vi B hoặc C đi kèm; hoặc có xơ gan thì người bệnh cần dùng thêm thuốc theo chỉ định của bác sỹ chuyên khoa viêm gan. Ngoài ra không nên dùng các loại thực phẩm chức năng hay thuốc đông y vì không có tác dụng ngừa ung thư tái phát; mà những loại này có thể ảnh hưởng xấu đến chức năng gan (ThS.BS HUỲNH THANH HÒA)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Chào chú. Vấn đề ăn uống và chăm sóc bệnh nhân ung thư đã được đề cập các câu hỏi ở trên. Đối với người đã được mở cắt gan thì đặc biệt hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, không uống rượu bia.

Về theo dõi sau mổ ung thư gan, người bệnh có chế độ khám định kỳ tại nơi đã tiến hành đã phẫu thuật cho chú. Khoảng cách mỗi lần khám có thể là 3 hoặc 6 tháng tùy tình trạng hiện tại của chú. * Tôi đã trải qua điều trị bệnh Lympho non-hodgkin gđ IB tại khoa Nội 2 BV Ung bướu TP.HCM (hóa trị 6 toa, xạ trị 18 tia) xong vào cuối năm 2010. Hiện tại bệnh tình của tôi đã tạm ổn, tôi vừa được xuất viện vào 7-11-2011, BS hẹn tái khám sau 4 tháng.

Tôi đã đi làm trở lại & đang dần hòa nhập lại cuộc sống bình thường. Xin BS cho biết tiên lượng sống của tôi sau điều trị ra sao, tôi có thể sống được bao lâu nữa, tỷ lệ tái phát có cao không, tôi có thể lập gia đình & sinh con không?

Xin BS hướng dẫn cho tôi chế độ ăn uống sau điều trị, luyện tập thể thao, các thuốc bổ trợ để tôi có thể duy trì sức khỏe tốt & phòng tránh bệnh tái phát. Hiện nay tôi duy trì đi bộ đều đặn, chơi cầu lông & quên đi bệnh của mình. (Tran Thu Huong, 37 tuổi, thuhuong7508@…)

– PGS.TS NGUYỄN TUẤN VINHDự hậu của bệnh Lympho non-hodgkin phụ thuộc vào tuổi của bệnh nhân, giai đoạn, loại tế bào và nồng độ LDH, vị trí và số vị trí tổn thương cũng như tình trạng đáp ứng khi điều trị. Trong trường hợp của bạn, tuy không đủ dữ liệu nhưng khả năng khỏi bệnh sau 5 năm khoảng 70%.

Vấn đề lập gia đình và sinh con là ước muốn thiêng liêng của người phụ nữ nên nếu bạn muốn lập gia đình thì vẫn có thể được, nhưng cần lưu ý những tình huống xấu có thể xảy ra như ảnh hưởng đến thai do đã hóa và xạ trị, đồng thời vẫn có tỉ lệ tái phát. Ăn uống dinh dưỡng đầy đủ phù hợp, tập thể dục, lạc quan… là những yếu tố góp phần hạn chế bệnh tái phát.  

* Gần đây một bệnh viện tại Quảng Châu giới thiệu phương pháp mới trị ung thư. Theo đó họ can thiệp trực tiếp đến khối u bằng cách mổ qua da và đông lạnh khối u hoặc dùng sóng để tiêu diệt khối u mà không cần mổ. Điều này có đúng không? Nếu đúng thì ở nước ta đã áp dụng phương pháp này chưa? Có hiệu quả như quảng cáo không? (kéo dài tuổi thọ người bệnh hoặc hết hẳn.) (vu minh, 45 tuổi, quangcaoz@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Hiện tại các liệu pháp điều trị ung thư chính thống bao gồm: phẫu thuật, hóa trị, xạ trị và liệu pháp nội tiết. Phẫu thuật đông lạnh hoặc dùng sóng viba là các phương pháp thực nghiệm đang được nghiên cứu và điều trị trong một số tình huống bệnh lý, đạt một số hiệu quả nhất định về thu nhỏ khối u nhưng điều này không đồng nghĩa với việc chữa khỏi bệnh.

Ở VN, một số cơ sở y tế có áp dụng đốt khối u gan bằng sóng cao tần hoặc sóng viba.

* Cách đây hai tháng vợ tôi có một hạch nách ở nách phải, và 1 hạch ở vú phải, vợ tôi có đi khám bệnh viện Ung bướu TP.HCM. Sau khi xét nghiệm bác sĩ chẩn đoán là thay đổi sợi bọc giả bướu vú phải, cho mổ lấy hạch ở nách đó ra.

Sau khi mổ xong bác sĩ cho thuốc về nhà uống. Vậy cho tôi hỏi bệnh đó có nguy hiểm không, cách theo dõi như thế nào để không mắc bệnh, và như trường hợp của vợ tôi thì có nên đi khám định kì lại không? (Lê Thanh Dựng, 25 tuổi, thanhdung387@….)

BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Bạn 25 tuổi, vợ bạn chắc cũng rất trẻ nên khả năng bị ung thư vú rất hiếm. Thay đổi sợ bọc giả bướu không phải là bệnh mà chỉ là một xáo trộn lành tính của tuyến vú mà thôi, bạn yên tâm đi nhé. Nếu bà xã thấy có gì thay đổi ở tuyến vú thì bạn nên đưa bà xã đi tái khám.

* Bệnh nhân ung thư ăn uống rất kém vì thế các thức ăn nào bệnh nhân nên ăn? Đang điều trị bằng hóa chất có nên kết hợp đông y không?(Nguyễn bảo Tùng, 35 tuổi, đuonghacbay@)

– ThS.BS LÊ TUẤN ANH: Dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư có vai trò hỗ trợ điều trị rất lớn. Một số bệnh nhân ung thư ăn uống kém là do bệnh lý ở đường tiêu hóa hoặc do tác dụng phụ của điều trị.

Nguyên tắc chung là bữa ăn phải cân đối các thành phần thực phẩm đủ năng lượng để bệnh nhân có thể duy trì cân nặng trong quá trình điều trị.

Tâm lý bệnh nhân cũng là vấn đề rất quan trọng cần được chú ý và nâng đỡ. Bệnh nhân đang điều trị bằng hóa chất không nên tự ý kết hợp các thuốc khác mà không báo cho BS điều trị vì có nguy cơ tương tác thuốc và ảnh hưởng đến kết quả điều trị cũng như tăng độc tính.

* Bệnh đại tràng uống thuốc liên tục thời gian dài có khỏi bệnh không? Bị đại tràng kích thích nên uống thuốc nào? Nếu không chữa hết có bị chuyển sang ung thư không? Nên đi khám và phát hiện xem có bị u đại tràng hay không thì đến khoa nào, bệnh viện nào? (Nguyễn Thị Xuân Hương, 47 tuổi, huongspring1204@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Bệnh đại tràng có rất nhiều loại; uống thuốc trong thời gian dài ngắn và khả năng chữa khỏi hoàn toàn hay không tùy vào loại bệnh gì. Bệnh đại tràng kích thích cũng có nhiều thể bệnh, uống thuốc loại nào là tùy thuộc vào thể bệnh đó. Bệnh đại tràng kích thích không phải là bệnh ung thư. Người bị mắc bệnh này có tỷ lệ mắc ung thư đại tràng ngang bằng những đối tượng không bị mắc bệnh này. Khám tầm soát ung thư đại tràng có thể thực hiện ở các phòng khám hay bệnh viện có chuyên khoa tiêu hóa.

* Mẹ tôi 53 tuổi bị ung thư vú giai đoạn 2 , đã mổ được 1 tuần và bây giờ đang làm các xét nghiệm để chuẩn bị vô hóa trị. Xin cho tôi hỏi là thời gian hóa trị là bao lâu, phải vô thuốc mấy lần, sau đó có phải xạ trị không? Mẹ tôi đang uống sữa Ensure Gold có được không (tôi đọc trên mạng thấy nói sữa có thể làm gia tăng tế bào ung thư)? (lê thi thanh thuy, 30 tuổi, sun_moon_20062002@…

– BS TRẦN NGUYÊN HÀ: Hóa trị là sử dụng thuốc chuyên biệt để điều trị ung thư. Thường phối hợp nhiều loại thuốc theo một thời gian được tính toán kỹ gọi là phác đồ. Ngày nay có nhiều thuốc mới và phác đồ mới rất hiệu quả.

Xạ trị: là dùng tia phóng xạ để giết chết các tế bào ung thư còn sót lại trong vú hay thành ngực sau khi phẫu trị. Sau liệu pháp bảo tồn vú, bệnh nhân phải được xạ trị. Sau phẫu thuật đoạn nhũ, bệnh nhân được xạ trị khi có chỉ định.

Các bác sĩ căn cứ vào: giai đoạn bệnh, các yếu tố tiên lượng, tình trạng sức khỏe chung, hoàn cảnh kinh tế xã hội,… của từng bệnh nhân để lựa chọn điều trị phù hợp nhất cho từng người gọi là điều trị “sát hợp” (còn gọi là “điều trị may đo”).

Một số phương thức giúp làm tăng sự khỏa khoắn như: dưỡng sinh, âm nhạc, thảo dược, liệu pháp vi lượng… Việc mẹ bạn uống sữa trong thời gian điều trị cũng rất tốt vì sữa không làm gia tăng tế bào ung thư, bạn đừng lo.

* Hiện dì tôi bị ung thư dạ dày vào giai đoạn cuối. Liệu có thể không vào hóa chất cho dì mà uống thuốc nam có được không. Nếu không thì còn cách nào khác ngoài xạ trị để giúp dì có thể kéo dài cuộc sống được lâu hơn không? (Lê Tấn Đạt, 18 tuổi, letandat09051993@…)

ThS.BS HUỲNH THANH HÒA: Điều trị hóa chất cho bệnh nhân ung thư dạ dày giai đoạn cuối là cần thiết bởi vì giúp kéo dài thời gian sống và giảm các triệu chứng do khối u gây ra. Nếu như tình trạng sức khỏe cho phép thì dì của bạn nên điều trị hóa chất. Chưa thấy nghiên cứu nào cho biết điều trị bằng thuốc nam có thể chữa được ung thư dạ dày vì thế chúng tôi khuyến cáo dì bạn không nên điều trị thuốc nam.

Nếu như không điều trị hóa chất thì người bệnh vẫn nên được áp dụng các phương thức “điều trị giảm nhẹ”, tức là điều trị các khó chịu do bệnh gây ra; chăm sóc dinh dưỡng; nâng đỡ tinh thần… Thời gian sống ung thư dạ dày giai đoạn cuối trung bình dưới 1 năm nếu không điều trị hóa chất.

TTO chân thành cám ơn bạn đọc đã theo dõi và đặt câu hỏi cho chương trình.

 TTO thực hiện

Source: Báo Tuổi Trẻ

Share this post:

Related Posts

One Comment

  1. anh toi 55 tuoi dang bi ung thu cuong phoi da ri can va bi chan dinh mang tim anh toi dang hoa chi tai benh vien ung bieu thhcm sin hoi voi benh tinh nhu vay lieu co kha quoan o gia dinh toi rat lo

Bạn hãy để lại số điện thoại trong nội dung hỏi đáp để chúng tôi có thể tư vấn trực tiếp cho bạn